ΙΔΡΥΣΗ ΜΟΝΗΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ

του Χριστόδουλου Βασιλειάδη

(Πίνακας: Χριστόδουλου Βασιλειάδη)

Ἡ Μονὴ ἱδρύθηκε τὸ δεύτερο μισὸ τοῦ 14^ου αἰῶνα ἀπὸ τὸν ὅσιο Διονύσιο[1] τὸν ἐκ Κορησοῦ Καστοριᾶς. Ἀπὸ αὐτὸν πῆρε καὶ τὸ ὄνομα «Μονὴ Διονυσίου». Ὁ αὐτοκράτορας τῆς Τραπεζούντας Ἀλέξιος Γ΄ Μέγας Κομνηνὸς[2] (1350-1390) βοήθησε οἰκονομικὰ στὴν ἀποπεράτωση τῶν κτιριακῶν ἐγκαταστάσεων. Ἀρχικὰ ἡ Μονὴ ὀνομαζόταν «Νέα Πέτρα», εἶναι ὅμως γνωστὴ μὲ τὸ ὄνομα τοῦ κτήτορά της Διονυσίου. Σὲ παλαιὰ ἔγγραφα μηνονεύεται  καὶ «Μονὴ τοῦ Μεγάλου Κομνηνοῦ» ἢ τοῦ «κυρ-Διονυσίου». Ἀργότερα, μετὰ τὴν Ἅλωση της Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοὺς Τούρκους (1453μ.Χ.) πολλοὶ ἡγεμόντες τῆς Μολδοβλαχίας εὐεργέτησαν τὴ Μονή.

---

[1] Ἡ μνήμη τοῦ ὁσίου Διονυσίου τιμᾶται τὴν 25^η Ἰουνίου.

[2] Ἕνα ἀπὸ τὰ σπουδαιότερα κειμήλια τῆς Μονῆς εἶναι τὸ χρυσόβουλο τοῦ αὐτοκράτορα Ἀλεξίου Γ΄, μὲ τὸ ὁποῖο ὑποσχόταν νὰ ἀνεγείρῃ τὴ Μονὴ μὲ δικά του ἔξοδα. Ἔχει μῆκος δύο μέτρα καὶ 98 ἑκ. καὶ κοσμεῖται μὲ ὑπέροχες μικρογραφίες τοῦ αὐτοκράτορα Ἀλεξίου καὶ τῆς συζύγου του Θεοδώρας.